Door Leonie van Straaten, gehouden op 21 juni 2009

Gezegend ben je, als je trouw aan Gods Woord op het spoor komt in je leven…

In een tijdschrift las ik dat iemand zei: ‘God wil wel met ons spreken, maar als hij contact zoekt krijgt hij de bezettoon: wij zijn voortdurend in gesprek.’ En dat sloot voor mij wel aan: God wil redden wat verloren dreigt te gaan, maar geven wij Hem wel de kans?

Het kan lang duren en er moet vaak veel gebeuren, voor een mens een woord van God opvangt. Want een woord van God, zo vertellen ons de verhalen van vandaag, is niet hoorbaar. Het gebeurt in het zwijgen na de storm, de stille bries, de onuitsprekelijke klank. Het gebeurt, dat is het getuigenis. Gezegend ben je, als je er voor open gaat en het woord kan indalen in je wezen, in je leven, in je handelen. In mijn retraite werd dit besef opnieuw en ruimer geopend. Dankbaar hiervoor luisterde ik naar de lezingen.

Wat vertelt Marcus ons vandaag over Jezus, dit uitgesproken Woord van God?

Na een lange dag van onderricht wil Jezus verder trekken en de vreugdevolle boodschap ook elders verkondigen. Alles draaide tot dit moment rond het ‘luister’: in de gelijkenissen en in de tekenen. Nu gaat het om de ervaring waarin dit onderricht beproefd wordt. In die praktijk dringt zich ook de vraag op wie hen dat onderricht gaf.

Ze gaan met de boot naar de overkant, het heidense gebied, waar het woord nog niet geklonken heeft. De leerlingen zijn ervaren vissers en vertrouwd met de hevige stormwinden op het meer. Maar ze zijn geroepen om vissers van mensen te worden. En het is donker, er is geen zicht. De krachten overvallen hen. Ze zijn er niet tegenop gewassen. Hun angst om te vergaan is in groot contrast met het vertrouwen waarmee Jezus ligt te slapen. Ze moeten hem wakker maken om hierin niet ten onder te gaan.

Die storm, daarover horen we ook in het verhaal van Job. Ik begreep in onze voorbereiding dat het woord ‘stormwind’ vertaald mag worden als ‘schedel’. En dan lezen we dat het stormde in Job zijn hoofd en dat God daarin spreekt. God breekt binnen in de stormen in een mensenleven. Het is ontzagwekkend zoals God zich laat horen. Na 37 hoofdstukken aanklacht en vragen van Job en discussie met de vrienden, gebeurt hier de bevrijdende communicatie waarin Job zijn leven opnieuw ontvangt.

Altijd weer is het moeilijk om – als er een storm in je leven opsteekt, waardoor je in een crisis raakt – trouw te blijven aan wat je geloofde toen het goed met je ging! En hoe moeilijk is het niet voor ons allen, om te vertrouwen dat ons geloof ertoe doet, terwijl we als gelovigen vervreemden binnen onze eigen cultuur?

De leerlingen zien begrijpelijkerwijs niets anders dan de storm en het risico om te vergaan. Hun aanklacht is grof, alsof Jezus hun zou laten stikken. Ze spreken hem wel aan als leermeester, maar wat hebben ze nou echt van hem geleerd? De angst is groot en heeft hen in de ban. In het donker van de nacht, in de stormen van het leven komt het er op aan of we vertrouwen hebben in de weg van Jezus. Zijn bestemming, Gods koninkrijk hier en nu – waar hij zoveel over onderricht heeft – staat op het spel. Voor de gemeente van Marcus en voor alle christenen die sindsdien de weg willen gaan.

Jezus wijst de storm terecht met dezelfde woorden waarmee hij demonen uitdrijft. Het zijn oerkrachten die de mens bedreigen en Hij stelt zich met goddelijke macht hier tegenover. Zijn vertrouwen in God gaat ver buiten onze vertrouwde kaders.

Zijn antwoord daarna is scherp. Hij legt de vinger op de zere plek: Hebben jullie nog geen vertrouwen? Zij en wij moeten onder ogen zien dat de weg van de leerling staat of valt met vertrouwen. Geen blind vertrouwen dat alles wel goed zal komen, maar een diepe trouw aan de Stem die je geroepen heeft.

Het is het lange en moeizame proces van luisteren, trouw blijven aan het Woord en je overgeven aan de werking van je Schepper. Om te zien wie Hij is en wie ik ben in relatie met Hem. Want dat is de vraag die overblijft: wie is hij toch?

In de tijd dat Marcus dit schreef groeit het besef hoe groot het vertrouwen van Jezus zelf geweest moet zijn. Het stormde in de samenleving, maar ook in zijn hoofd en zijn hart, denken we aan Getsemane en de kruiswoorden: “God mijn God, waarom hebt Gij mij verlaten?” Hij is trouw gebleven aan zijn God ten einde toe. Gestorven aan het kruis en daardoor schijnbaar vergaan, maar niet verloren gegaan. Dit vervult ons keer op keer met diepe verwondering en met ontzag, zoals de leerlingen. De angst om verloren te gaan, als mens, als geloofsgemeenschap, als wereld, kan als wij Hem vertrouwen veranderen in ontzag en verwondering. Dat wil Marcus ons vertellen.

Luister, opdat je het onuitsprekelijke woord opvangt in de stilte en laat je erdoor gezeggen. Wees niet constant in gesprek met jezelf en met anderen, maar luister en geef gehoor. Dán zullen wij, hoe vreemd het ook is in de tijd en de cultuur waarin we leven, het vertrouwen uitdragen dat de wereld die schijnbaar vergaat, in Gods hand niet verloren zal gaan.

Gezegend ben je, als je dit vertrouwen in je leven op het spoor komt.