|
Preken: Lucas 3, 1 - 6
Door Hinnêni Peltenburg, gehouden op 10 december 2006
Wanneer Gods verlangen en ons diepste verlangen samenvallen, zullen
de hemel en de aarde elkaar raken.
In het vijftiende regeringsjaar van keizer
Tiberius, toen die en die aan de macht waren… De roeping van
Johannes is nauwkeurig gedateerd. De boodschap van het evangelie is
geen tijdloze ideologie, maar een aanwijsbaar handelen van God in
ons bestaan. Alle groten der aarde van toen passeren de revue. Dat
is om het contrast op te roepen met wat erna staat geschreven;
tegenover deze machthebbers staat de persoon van de nederige
dienstknecht van de Heer uitgetekend. Allereerst is Johannes die
dienstknecht, maar na hem komt Jezus, de dienaar van de Heer bij
uitstek. Zijn leven eindigde op het kruis, maar door zijn dood heeft
Hij de dood overwonnen. Door weerloosheid moet de dood worden
overwonnen. De koning van de dood is dood, maar de koning van het
leven wordt aangekondigd.
Johannes bevindt zich in de woestijn en niet in een machtig
regeringsgebouw. In de woestijn komt het woord van God tot hem.
Johannes is in de woestijn volledig aangewezen op de genade van de
Enige. Woestijn heeft in de heilige Schrift veel betekenissen en
kent vele situaties: - de plaats van het volk Gods onderweg; - de
plaats ook van uitzichtloze situaties van Israëls verhouding tot de
Enige;
- ook
de Kerk, dat nieuwe volk van God onderweg, is in de woestijn. In de
woestijn moet je goed de weg weten; - de Enige leidt ons in de
woestijn door zijn Geest; Hij leert ons onderscheiden.
Een
heraut is hij, die Johannes; hij gaat de komende koning van het
leven vooruit,
om
voor hem de weg te banen. En ook de weg heeft in de heilige Schrift
verschillende betekenissen en kent vele situaties: - de weg van de
Heer - het volk dat berouw heeft over de zonden en voorbereid is op
de komst van de Heer, legt een hele weg af van bekering en omkeer; -
christen zijn is levenslang op weg zijn, christen zijn is een weg
ten leven gaan; schijnloze onoverkomelijke diepten (ravijnen) en
hoogten (bergen) moeten worden opgevuld of geslecht; krom recht
gemaakt; oneffenheden moeten worden vlak gemaakt. Niet: gladjes,
maar een pad om te gaan. Een weg naar de Heer toe.
In het hoofdstuk uit het boek Baruch staat haast
het tegenovergestelde: namelijk dat de Enige zelf een weg
voor zijn volk zal banen, zodat wij, en opdat wij, naar Hem toe
kunnen komen. Alles wat een obstakel vormt voor zijn komst, dat zal
de Heer zelf uiteindelijk verwijderen; de kloof tussen Hem en
ons, zijn volk, wordt overwonnen. Het is ongehoord dat de Heer zelf
zal komen om ons te verlossen. Nú, heden, in onze concrete
geschiedenis, in een tijd van alles kunnen, moeten en mogen, klinkt
opnieuw de oproep tot bekering = omkeer: verandering van gezindheid;
zet jezelf niet langer in het centrum van je leven, van je doen en
laten; je bent je eigen oorsprong en je eigen einde niet.
Door de knecht van de Heer, Johannes, wordt
aangekondigd hoe de God van onze vaderen tot ons wil komen: in de
persoon en het werk van Jezus Christus, de veelgeliefde. Zijn leven
eindigde op het kruis, maar door zijn dood heeft Hij de dood
overwonnen. Door zijn weerloosheid moet de dood van onze tijd worden
overwonnen. God en mens raken elkaar, zoals in het boek Baruch
staat: de Heer zal Jeruzalem bevrijden door gerechtigheid uit de
hemel en het antwoord dat vanuit de aarde - door de mens gegeven –
opstijgt zal bestaan uit trouw aan de Heer.
En het gebeurde toen en nu: het Woord wordt mens
in Johannes, Zijn naam betekent: de Heer is genade. Johannes moet
zijn naam doen! En het Woord wordt mens in Zacharia en Elisabeth, in
Maria, in jou, in mij. En moeten wij dan niet allemaal, onze naam
doen? Onze naam is vandaag: Vrede-door-gerechtigheid;
Heil-door-Godsvrucht.
Advent: verlangend uitzien naar… Wat verlang je ten diepste?
Die
vraag kan mij aansturen om mij totaal om te keren. En ook om bij de
ander achter de woorden bij zijn verlangen, haar droom uit te komen
is het meestel nodig om door te luisteren. Soms duurt het even voor
je daar iets van kunt zien.
Wanneer Gods verlangen en ons diepste verlangen samenvallen, zullen
de hemel en de aarde elkaar raken. Scheur toch, o God, de hemel
open… open je aarde… en laat gerechtigheid groeien. Amen. Amen.
|